Σημαντική ενίσχυση του ετήσιου εισοδήματός τους, που σε ορισμένες περιπτώσεις ξεπερνά ακόμη και τις 15.000 ευρώ, μπορούν να εξασφαλίσουν οι ασφαλισμένοι που επιλέγουν να συνταξιοδοτηθούν χωρίς να εγκαταλείψουν την επαγγελματική τους δραστηριότητα.

Η δυνατότητα παράλληλης είσπραξης σύνταξης και εισοδήματος από εργασία έχει αλλάξει τα δεδομένα για χιλιάδες μισθωτούς, ελεύθερους επαγγελματίες και αυτοαπασχολούμενους, καθώς η κατάργηση της περικοπής 30% στη σύνταξη καθιστά πλέον οικονομικά ελκυστική την παραμονή στην αγορά εργασίας.

Το νέο καθεστώς, που εφαρμόζεται από την 1η Ιανουαρίου 2024, επιτρέπει στους συνταξιούχους να εισπράττουν το 100% της κύριας και της επικουρικής σύνταξής τους, καταβάλλοντας έναν πρόσθετο ασφαλιστικό πόρο για την απασχόλησή τους, εκτός εάν εμπίπτουν στις προβλεπόμενες εξαιρέσεις.

Η ανταπόκριση είναι ιδιαίτερα μεγάλη, καθώς περισσότεροι από 300.000 συνταξιούχοι έχουν δηλώσει την απασχόλησή τους στον e-ΕΦΚΑ, ενώ σημαντικά είναι και τα οφέλη για το ασφαλιστικό σύστημα. Τα έσοδα από τον ειδικό πόρο εκτιμώνται για το 2026 σε περίπου 124 εκατ. ευρώ, με τη συνολική συνεισφορά των εργαζόμενων συνταξιούχων στα έσοδα του φορέα να υπερβαίνει τα 300 εκατ. ευρώ.

Η δυνατότητα συνδυασμού μισθού και σύνταξης αποκτά ακόμη μεγαλύτερη σημασία σε μια περίοδο αυξημένου κόστους διαβίωσης, καθώς δημιουργεί μια δεύτερη, σταθερή πηγή εισοδήματος, χωρίς να απαιτείται η οριστική αποχώρηση από την επαγγελματική δραστηριότητα.

Τι κερδίζουν οι μισθωτοί

Για τους μισθωτούς συνταξιούχους, η βασική αλλαγή είναι ότι δεν υφίσταται πλέον καμία περικοπή στη σύνταξη λόγω απασχόλησης. Αντίθετα, επιβάλλεται πρόσθετος πόρος υπέρ του e-ΕΦΚΑ, ο οποίος για τη συνήθη περίπτωση μισθωτής εργασίας αντιστοιχεί συνολικά στο 10% των μεικτών αποδοχών, όταν υπάρχει και επικουρική ασφάλιση.

Έτσι, εργαζόμενος με μεικτό μισθό 1.200 ευρώ καταβάλλει πρόσθετο πόρο 120 ευρώ μηνιαίως, διατηρώντας ακέραιη τη σύνταξή του, είτε αυτή ανέρχεται σε 800 είτε σε 1.000 ευρώ. Αντίστοιχα, συνταξιούχος με μεικτές αποδοχές 2.000 ευρώ επιβαρύνεται με 200 ευρώ τον μήνα, ενώ συνεχίζει να εισπράττει κανονικά την κύρια και την επικουρική σύνταξή του.

Στο οικονομικό όφελος πρέπει, πάντως, να συνυπολογίζονται οι συνήθεις ασφαλιστικές εισφορές, η φορολογία και η ενδεχόμενη μεταβολή της φορολογικής κλίμακας λόγω του συνδυασμού μισθού και σύνταξης.

Παράλληλα, ο χρόνος ασφάλισης που δημιουργείται μετά τη συνταξιοδότηση μπορεί να αξιοποιηθεί για προσαύξηση της ανταποδοτικής σύνταξης, κατόπιν αίτησης και σύμφωνα με τους ισχύοντες κανόνες υπολογισμού. Ήδη 10.278 εργαζόμενοι συνταξιούχοι έχουν λάβει προσαύξηση, η οποία σε ορισμένες περιπτώσεις υπερβαίνει τα 100 ευρώ μηνιαίως.

Μεγάλο όφελος για τους επαγγελματίες

Ιδιαίτερα συμφέρον αποδεικνύεται το καθεστώς για ελεύθερους επαγγελματίες και αυτοαπασχολούμενους, όπως γιατρούς, δικηγόρους, μηχανικούς, εμπόρους και λογιστές, οι οποίοι μπορούν να συνταξιοδοτηθούν και να συνεχίσουν τη δραστηριότητά τους.

Η πρόσθετη επιβάρυνση για όσους υπάγονται μόνο στην κύρια ασφάλιση αντιστοιχεί στο 50% της εισφοράς του κλάδου κύριας σύνταξης της ασφαλιστικής κατηγορίας τους. Για το 2026, στην πρώτη ασφαλιστική κατηγορία, με εισφορά κύριας σύνταξης 185,09 ευρώ, ο πρόσθετος πόρος διαμορφώνεται σε 92,55 ευρώ τον μήνα.

Πρόκειται για επιβάρυνση σημαντικά μικρότερη από το ποσό της σύνταξης που μπορούν να εισπράττουν, γεγονός που εξηγεί γιατί αρκετοί επαγγελματίες επιλέγουν πλέον να υποβάλουν αίτηση συνταξιοδότησης αμέσως μόλις συμπληρώσουν τις προϋποθέσεις. Το ετήσιο ανώτατο όριο του πρόσθετου πόρου συνδέεται με το δωδεκαπλάσιο της εθνικής σύνταξης και για το 2026 ανέρχεται σε 5.362,44 ευρώ.

Παραδείγματα με τα ποσά των εισφορών και καταβάλλονται

  1. Έμπορος με 40 χρόνια ασφάλισης: Στα 62 του λαμβάνει σύνταξη 1.054 ευρώ και συνεχίζει την εμπορική του δραστηριότητα. Εφόσον βρίσκεται στην πρώτη ασφαλιστική κατηγορία, καταβάλλει πρόσθετο πόρο περίπου 92,55 ευρώ τον μήνα, εξασφαλίζοντας σύνταξη που υπερβαίνει κατά πολύ την επιβάρυνση.
  2. Αυτοκινητιστής: Με 30 χρόνια ασφάλισης στον πρώην ΟΑΕΕ και τρία χρόνια στο ΙΚΑ, στο εξεταζόμενο παράδειγμα λαμβάνει μειωμένη σύνταξη 608,36 ευρώ, εφόσον πληροί τις ειδικές προϋποθέσεις θεμελίωσης. Ο πρόσθετος πόρος της πρώτης κατηγορίας είναι περίπου 92,55 ευρώ.
  3. Γιατρός: Ασφαλισμένος του πρώην ΤΣΑΥ με 40 χρόνια ασφάλισης συνταξιοδοτείται στα 62 με σύνταξη 1.173,60 ευρώ. Συνεχίζοντας να εργάζεται, διατηρεί τη σύνταξή του, με πρόσθετη επιβάρυνση περίπου 92,55 ευρώ, εφόσον δεν οφείλεται άλλος πόρος λόγω επικουρικής ασφάλισης.
  4. Μισθωτός μηχανικός: Με μεικτό μισθό 3.000 ευρώ και 40 χρόνια ασφάλισης λαμβάνει σύνταξη 1.519,24 ευρώ. Ο πρόσθετος πόρος ανέρχεται σε 300 ευρώ μηνιαίως. Σύμφωνα με το ενδεικτικό παράδειγμα, το πρόσθετο καθαρό ετήσιο εισόδημα μπορεί να ξεπεράσει τις 15.000 ευρώ, μετά τις σχετικές επιβαρύνσεις.
  5. Μισθωτός του ΙΚΑ: Με 12.000 ημέρες ασφάλισης και μεικτές αποδοχές 2.000 ευρώ λαμβάνει κύρια σύνταξη 1.219,11 ευρώ και επικουρική 194 ευρώ. Ο πρόσθετος πόρος είναι 200 ευρώ τον μήνα, ενώ το καθαρό ετήσιο όφελος εκτιμάται ότι υπερβαίνει τις 12.000 ευρώ.
  6. Εργαζόμενος στα βαρέα: Με 9.000 ημέρες ασφάλισης, μεικτό μισθό 1.000 ευρώ, κύρια σύνταξη 657 ευρώ και επικουρική 158 ευρώ, καταβάλλει πρόσθετο πόρο 100 ευρώ. Το ενδεικτικό πρόσθετο καθαρό ετήσιο εισόδημα ξεπερνά τις 9.000 ευρώ.

Τα παραδείγματα βασίζονται σε συγκεκριμένες ασφαλιστικές και φορολογικές παραδοχές. Τα τελικά καθαρά ποσά διαφοροποιούνται ανάλογα με τις εισφορές, τη φορολογία και το ασφαλιστικό ιστορικό.

Ποιοι εξαιρούνται από τις επιβαρύνσεις

Ευνοϊκότερη μεταχείριση προβλέπεται για τους συνταξιούχους του πρώην ΟΓΑ που εξακολουθούν να ασκούν δραστηριότητα υπαγόμενη στην ασφάλιση του πρώην ΟΓΑ, καθώς δεν καταβάλλουν πρόσθετο πόρο ούτε ασφαλιστικές εισφορές για τη συγκεκριμένη απασχόληση. Αντίστοιχη εξαίρεση προβλέπεται για συνταξιούχους άλλων πρώην ασφαλιστικών φορέων με ετήσιο εισόδημα από αγροτική δραστηριότητα έως 10.000 ευρώ.

Από τον ειδικό πόρο εξαιρούνται επίσης, υπό τις νόμιμες προϋποθέσεις, συνταξιούχοι λόγω αναπηρίας, συνταξιούχοι ειδικών παθήσεων, δικαιούχοι εξωιδρυματικού επιδόματος και ορισμένες κατηγορίες πολυτέκνων.

Πρόστιμο έως 12 συντάξεις

Βασική υποχρέωση κάθε εργαζόμενου συνταξιούχου είναι η δήλωση της απασχόλησης στην ειδική ηλεκτρονική πλατφόρμα του e-ΕΦΚΑ. Η παράλειψη δήλωσης μπορεί να οδηγήσει σε χρηματική κύρωση ίση με 12 μηνιαίες κύριες και επικουρικές συντάξεις. Όταν έχει ήδη καταβληθεί ο προβλεπόμενος πόρος, παρέχεται δυνατότητα συμμόρφωσης μέσα σε 15 ημέρες από την ειδοποίηση.

Σημειώνεται ότι εξετάζεται η δυνατότητα περιοδικού επανυπολογισμού της σύνταξης ανά πενταετία, χωρίς να απαιτείται προηγουμένως η διακοπή της απασχόλησης. Πρόκειται, ωστόσο, για σχεδιαζόμενη παρέμβαση και όχι για ήδη θεσμοθετημένο δικαίωμα.

Διαβάστε ακόμη: