Ένα ιδιαίτερα φιλόδοξο σχέδιο για την επιστροφή του ρωσικού φυσικού αερίου στην ευρωπαϊκή αγορά φαίνεται ότι εξετάζει η κυβέρνηση του Ντόναλντ Τραμπ, την ώρα που η Ευρώπη βρίσκεται ξανά αντιμέτωπη με υψηλές τιμές ενέργειας και χαμηλά αποθέματα φυσικού αερίου.
Σύμφωνα με πληροφορίες του Reuters, κορυφαίοι Αμερικανοί και Ρώσοι αξιωματούχοι έχουν συζητήσει σενάρια για επανεκκίνηση ενεργειακών ροών προς την Ευρώπη, με πιθανή εμπλοκή αμερικανικού επενδυτή ακόμη και σε υποδομές που συνδέονται με τον Nord Stream.
Στο επίκεντρο ο Nord Stream
Ένα από τα σενάρια που έχουν πέσει στο τραπέζι προβλέπει συμμετοχή αμερικανικών κεφαλαίων σε ενεργειακές υποδομές που μέχρι σήμερα θεωρούνταν ουσιαστικά αποκλεισμένες από τη δυτική αγορά.
Η λογική θα ήταν να δημιουργηθεί ένα νέο εμπορικό και πολιτικό πλαίσιο, μέσα από το οποίο ρωσικό φυσικό αέριο θα μπορούσε να επιστρέψει στην Ευρώπη υπό διαφορετικούς όρους και με αμερικανική παρουσία στη μεσολάβηση ή στη διαχείριση των ροών.
Η ενεργειακή κρίση αλλάζει τα δεδομένα
Η συζήτηση επανέρχεται σε μια ιδιαίτερα δύσκολη συγκυρία για την Ευρώπη.
Τα ευρωπαϊκά αποθέματα φυσικού αερίου βρίσκονται σε χαμηλά επίπεδα, ενώ οι διαταραχές στις παγκόσμιες αγορές LNG έχουν αυξήσει τον ανταγωνισμό με την Ασία και έχουν κρατήσει τις τιμές σε υψηλά επίπεδα. Αναλυτές εκτιμούν ότι η πίεση μπορεί να συνεχιστεί και μέσα στο 2027.
Αυτός είναι και ο λόγος που η ιδέα της επιστροφής ρωσικών ροών, όσο πολιτικά δύσκολη κι αν παραμένει, αποκτά ξανά οικονομικό ενδιαφέρον.
Μεγάλο πολιτικό εμπόδιο η Ουκρανία
Το βασικό εμπόδιο, πάντως, παραμένει ο πόλεμος στην Ουκρανία.
Το Κίεβο έχει αντιδράσει έντονα στις τελευταίες κινήσεις της κυβέρνησης Τραμπ για χαλάρωση των ενεργειακών κυρώσεων στη Ρωσία, θεωρώντας ότι τέτοιες αποφάσεις δίνουν στη Μόσχα νέα έσοδα και μειώνουν την οικονομική πίεση προς το Κρεμλίνο.
Ανάλογες επιφυλάξεις έχουν εκφραστεί και στην Ευρώπη, με την Ιταλίδα πρωθυπουργό Τζόρτζια Μελόνι να χαρακτηρίζει πρόσφατα τη συμφωνία ΗΠΑ–Ρωσίας για ρωσικό ντίζελ «πολύ επικίνδυνη επιλογή».
Νέα ενεργειακή αρχιτεκτονική για την Ευρώπη;
Αν το σχέδιο προχωρήσει, θα μπορούσε να αποτελέσει μία από τις μεγαλύτερες ανατροπές στην ευρωπαϊκή ενεργειακή πολιτική μετά το 2022.
Η Ευρώπη έχει επενδύσει τα τελευταία χρόνια στην απεξάρτηση από τη Ρωσία, στην αύξηση των εισαγωγών LNG και στη διαφοροποίηση των προμηθευτών της. Μια επιστροφή ρωσικού αερίου, ακόμη και υπό αμερικανική εποπτεία ή συμμετοχή, θα άνοιγε ξανά μια δύσκολη συζήτηση για το κόστος της ενέργειας, την ασφάλεια εφοδιασμού και τη γεωπολιτική εξάρτηση.
Το σχέδιο παραμένει προς το παρόν σε επίπεδο διερευνητικών επαφών. Όμως το γεγονός ότι συζητείται πλέον ανοιχτά δείχνει πόσο γρήγορα η ενεργειακή κρίση μπορεί να αλλάξει δεδομένα που μέχρι πρόσφατα θεωρούνταν πολιτικά αδιαπραγμάτευτα.
